Đàn ông chia sẻ việc nhà tới đâu là công bằng?

Công bằng là khi hết tuần hai người có số giờ rảnh xấp xỉ nhau, sau khi đã cộng cả giờ đi làm, giờ đi đường lẫn giờ việc nhà. Chia đôi số đầu việc chỉ đúng khi hai người đi làm ngang giờ nhau. Ai về tới nhà lúc sáu giờ thì nhận phần nhiều hơn người về lúc tám giờ, là chồng hay vợ cũng vậy. Và phần nhớ xem nhà còn thiếu gì phải được đếm như một việc.

Đếm giờ rảnh, đừng đếm đầu việc

Lấy một cặp cụ thể. Anh làm tám tiếng ở văn phòng cách nhà mười lăm phút xe máy. Chị làm ở Khu công nghệ cao Hoà Lạc, sáng đi xe đưa đón lúc sáu rưỡi, tối bảy giờ mới về tới ngõ. Nếu chia đôi, mỗi người nấu ba bữa tối một tuần, thì chị mất nốt mấy buổi tối còn lại của mình, còn anh vẫn dư hai tiếng mỗi ngày.

Nên đổi cách đo. Mỗi người tự hỏi: tuần vừa rồi mình có bao nhiêu giờ được ngồi yên làm việc mình thích, không ai gọi, không việc gì chờ? Hai con số chênh nhau một hai giờ thì nhà đang ổn. Chênh nhau cả chục giờ thì người rảnh hơn nhận thêm việc cho tới khi gần bằng.

Lương cao hơn có được miễn không

Người kiếm nhiều hơn hay nghĩ mình đã góp phần bằng tiền. Lương là giá thị trường trả cho một nghề. Người lương ba chục triệu và người lương mười hai triệu cùng ngồi tám tiếng thì về tới nhà mệt như nhau, và cái bồn rửa không biết ai lương cao hơn.

Muốn đổi tiền lấy thời gian thì đổi cho cả nhà: thuê người dọn theo giờ mỗi tuần một buổi, mua máy rửa bát, mua robot hút bụi, trả bằng tiền chung. Số giờ bớt được chia đều cho hai người. Trả tiền để riêng mình khỏi làm thì người kia vẫn đứng ở bếp một mình.

Việc không ai thấy: nhớ

Có một loại việc không hiện trên bảng phân công nào. Nhớ mùng năm đóng tiền nhà. Nhớ chai nước rửa bát còn một phần tư. Nhớ thứ Bảy con tiêm mũi nhắc lại, giỗ ông nội rơi vào tuần sau, đám cưới đồng nghiệp chưa có phong bì. Người giữ danh sách ấy trong đầu làm việc cả lúc đang nằm.

Vì vậy nhận một việc là nhận cả phần nhớ của nó. Người nhận phần rác tự biết xe rác qua đầu ngõ lúc mấy giờ và tự mua túi khi cuộn cũ hết. Việc nào còn phải nhắc mới làm thì việc ấy vẫn nằm ở người nhắc.

Khi hai người sạch theo hai mức khác nhau

Một người thấy sàn lau mỗi tuần một lần là đủ, người kia thấy bụi từ ngày thứ hai. Cãi nhau về việc nhà phần nhiều nằm ở chỗ này, ít khi nằm ở chuyện lười. Hai người ngồi xuống chốt mức tối thiểu cho từng việc: sàn lau hai lần một tuần, bát không để qua đêm, ga giường thay hai tuần một lần.

Chốt rồi thì mỗi bên giữ một nửa lời hứa. Người nhận việc làm tới đúng mức đã chốt, không làm ẩu để lần sau khỏi bị giao. Người đã giao thì thôi đứng cạnh chỉ cách vắt giẻ, và không lẳng lặng làm lại sau lưng.

Những lúc chia lệch là đúng

• Vợ đang nghỉ sinh. Trông một đứa bé sơ sinh cả ngày đã là một ca làm đủ giờ. Từ lúc chồng dắt xe vào nhà, việc chia lại như hai người cùng đi làm về, và đêm thì thay phiên nhau dậy.
• Một người đang chạy nước rút: ôn thi, bảo vệ luận văn, hai tháng cuối của một dự án. Người kia gánh thêm, với một ngày kết thúc được nói trước.
• Một người làm ca đêm hoặc đi công tác nhiều thì nhận những việc dồn được vào ngày nghỉ: đi chợ cho cả tuần, giặt chăn ga, lau quạt, cọ nhà tắm.
• Một người ở nhà hẳn thì việc nhà trong giờ hành chính là của người ấy. Buổi tối và cuối tuần vẫn chia đôi, vì người ở nhà cũng cần ngày nghỉ.
• Về nhà nội ăn cơm thì việc vẫn chia như ở nhà mình. Chồng đứng dậy dọn mâm trước, vợ khỏi phải là người con dâu duy nhất đứng dậy.

Việc làm được tối nay: mỗi người lấy một tờ giấy, ghi lại từng ngày trong bảy ngày vừa qua mình có mấy giờ rảnh thật sự, rồi đặt hai tờ cạnh nhau. Nếu hai tổng chênh nhau quá bốn giờ, người rảnh hơn chọn một việc trong phần của người kia và nhận hẳn từ sáng mai, cả phần nhớ. Dán tờ giấy lên cánh tủ lạnh, bốn tuần sau đếm lại.